Trang chủ
Quê hương đất nước
Dòng họ
Gia đình
Bè bạn
Văn học nghệ thuật
Góc thư giãn
Liên hệ
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Giới thiệu tác phẩm "Đợi anh về" 4.11.17
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Tự hào họ Phạm VN-11.11.17
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Hoa hậu VN 2017-7.1.2017
 

Số lượt truy cập
AmazingCounters.com

 
Khói hương
 

Để hiểu thêm ý nghĩa thiêng liêng của ngày Tết dân tộc; Nay trân trọng giới thiệu về bài báo "Khói hương" của cố Giáo sư Nguyễn Văn Huyên đăng trên báo Đông Pháp số Xuân Bính Ngọ (ngày 18 tháng 12 năm 1942). Bài viết cách đây đã hơn 70 năm, đến nay vẫn còn rung động chúng ta bởi triết lý sâu xa của nó. Xin mời bạn đọc cùng tham khảo bài báo đó dưới đây:

K H Ó I H Ư Ơ N G

(Tùy bút để tặng người ly tổ)

của Nguyễn Văn Huyên

Nhật mộ hương- quan hà xứ thị ...

Yên ba giang thượng sử nhân sầu!

Thôi - Hiệu

(Hoàng Hạc Lâu)

Có một lần ông Phạm Quỳnh viết bài ca tụng cái ý nghĩa thiêng liêng của ngày Tết Nguyên đán ở nước Nam. Sau đó một nhà nho cấp tiến ở Trung kỳ đã chê ông bảo thủ như Khang Hữu Vi, một nhà nho Trung Quốc. Mấy bạn ở nhóm Phong hóa, Ngày nay đã ví xã hội An Nam như một xã hội cổ La Hy tả trong quyển "La Cite Antique" của Fustel de Coulanges, chỉ vì người An Nam còn ăn Tết và cúng lễ.

Trời! Nếu ta chỉ nhìn tết ở những củ dưa hành, ở những khoanh giò mỡ, ở củ thủy tiên, ở tràng pháo, tóm lại ở cái hình thức của nó thì trách chi ta chẳng cho Tết ta không có ý nghĩa gì ... , thì trách chi ta chẳng công kích những người yêu Tết và bênh vực Tết? Nhưng cứ bình tĩnh mà nói, thì Tết có phải của ta, những người sống không? Không, Tết không phải của người sống, không phải là một dịp cho người sống phô sự giầu sang và ăn chơi đàng điếm. Tết là tết của người chết vậy.

"Tết đến sau lưng, ông vải thì mừng, con cháu thì lo". Một câu nói đó thốt ra ở miệng một kẻ nghèo cũng đủ giải cái nghĩa ăn Tết trong đám bình dân vậy. Cửa miệng thường nói: "Ngày giỗ, ngày tết". Chữ Tết di liền cùng chữ giỗ càng chứng tỏ rằng Tết không phải là hoàn toàn vì người trên dương thế.

Vậy thì hôm nay đây, ta hãy ngồi lặng yên năm mười phút trước bàn thờ nhìn làn khói hương bay tỏa mà ngẫm nghĩ, mà cảm lấy cái khí vị thiêng liêng của Tết ... Rồi ta hãy cho tâm hồn đi ngược lại thời gian giao cảm cùng tổ tiên mà hương hồn lúc ấy như phảng phất ở quanh ta.

Rồi bất giác ta cũng cảm nghĩ như văn hào Maurice Barres nước Pháp. Các đấng "tiên - nhân" là gì? Há không phải là "cái tôi quá khứ"? (le "moi" passé).

Cái tôi ấy đã có vinh hạnh cùng sống trên một khoảng non sông hoa gấm với những người như Trưng Vương, Triệu ẩu, Lê lợi, Lý Bôn với những người như Nguyễn Du, Thị Điểm ... Cái "tôi" ấy ngày nay nó hiện ở thân ta, vậy ta là "cái tôi hiện tại" (le "moi" présent) và sau này con cái ta, cháu ta là những "cái tôi vị lai" vậy (le "moi" futur).

Rồi cũng như Barres tiên sinh, ta tự hỏi: Vậy thì cái "tôi" ấy ở đâu, nhờ những ai mà sinh tồn thì tự nhiên trong lòng ta nở ra bao nhiêu tư tưởng nồng nàn về quốc gia, chủng tộc, bao nhiêu cảm tưởng thiết tha về gia đình, hương thôn. Rồi tự nhiên ta thấy một lòng yêu chan chứa. Ta yêu mình và yêu người. Than ôi! Chết chưa là hết cả, mà sống cũng không phải là đã thoát ly quan hệ với người xưa ... Vậy thì hôm nay đây, một nén hương, một cành hoa, một chén nước đặt trên bàn thờ, ta hãy để năm mười phút mà tưởng niệm để tìm một nguồn sinh lực mới cho lòng ta bấy lâu cằn cỗi vì cuộc doanh sinh tê tái, vì nông nỗi chua cay của thế sự ...

Giờ đây, bạn là một khách giang hồ, con thuyền phiêu lãng chưa tới bến ... ?

Giờ đây, bạn là một người cơ lỡ ôm gối nằm trong một phúc đường ... ?

Giờ đây, bạn là một chiến sĩ anh hùng đang lạc lõng bôn ba nơi hải ngoại ... ?

Giờ đây, bạn là một phiêu lưu nhạc sĩ đang ôm đàn mà gẩy khúc ly tao ... ?

Giờ đây bạn ơi, ở địa vị nào mà bạn lại không cảm thấy cõi lòng trống lạnh, không cảm thấy cả vũ trụ cùng đìu hiu, nếu một chiều ba mươi tết, bạn đã không có mặt ở gia đình?

Này chè sen, rượu cúc, giò lụa, bánh chưng xanh, nhưng bạn vẫn cảm thấy thiếu thốn một cái gì nó làm cho lòng mình ấm áp, lâng lâng và thư thái ..., Khói hương thơm tỏa trên bàn thờ.

Xuân Thiện-kế 1942. Nguyễn Văn Huyên. Báo Đông Pháp, ngày 18 tháng 12 năm 1942.

Trích từ hồi ký về Giáo sư Nguyễn Văn Huyên

trong cuốn sách "Tiếp bước chân cha"

của Trưởng nữ Nguyễn Kim Nữ Hạnh

do Nhà xuất bản Thế giới xuất bản năm 2003

  Số lượt xem: 375
   
Các tin tức khác
   CHUYỆN CỦA 2 NGƯỜI ĐÀN ÔNG
   Cô bé 7 tuổi ...
   Cái kết chan chứa tình người!
   HOA HẬU VIỆT NAM 2018 ĐÃ CÓ CHỦ.
   Chùm thơ "Ngã ba Đồng Lộc"

 
© Copyright 2008 by Kehe -Trang web gia dinh.
All rights reserved. Designed by Vietnam Datacommunication Company - VDC2.